Hellenic Journal of Psychology

Volume 16, 2019

ΙSSN 1790-1391

Legally responsible

Panayiota Metallidou

President of the Psychological Society of Northern Greece
School of Psychology, Aristotle University of Thessaloniki, 541 24 Thessaloniki, Greece. Phone: +30-2310-997972. E-mail: pmetall@psy.auth.gr

Editors

Editor-in-Chief: Anastasia Efklides, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Associate Editor: Andreas Brouzos, University of Ioannina, Greece
Associate Editor: Panayiota Stavrussi, University of Thessaly, Greece

Editorial Board

Alessandro Antonietti, University of Sacred Heart, Italy
Irini Dermitzaki, University of Thessaly, Greece
Maria Dikaiou, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Sophia-Eleftheria Gonida, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Marios Goudas, University of Thessaly, Greece
George Grouios, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Konstantinos Kafetsios, University of Crete, Greece
Evangelos Karademas, University of Crete, Greece
Gregoris Kiosseoglou, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Mary H. Kosmidis, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Shulamith Kreitler, Tel-Aviv University, Israel
Panayiota Metallidou, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Plousia Misailidi, University of Ioannina, Greece
Robert Neimeyer, University of Memphis, USA

Markku Niemivirta, University of Helsinki, Finland
Maria Platsidou, University of Macedonia, Greece
Pagona Roussi, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Wolfgang Schnotz, University of Koblenz-Landau, Landau, Germany
Georgios D. Sideridis, University of Athens, Greece
Georgia Stephanou, University of Western Macedonia, Greece
Yannis Theodorakis, University of Thessaly, Greece
Maria Tzouriadou, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Haralambos Tsorbatzoudis, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Stephanos Vassilopoulos, University of Patras, Greece
Marja Vauras, University of Turku, Finland
Symeon Vlachopoulos, Aristotle University of Thessaloniki, Greece
Filippos Vlachos, University of Thessaly, Greece

Publisher

ALPHABET S.A., Vrilissou 80, Poligono, 114 76 Athens, Greece. Tel: +30-210-646686

Issue 1

Promoting subjective wellbeing through a kindness intervention

Diamantia Symeonidou*, Despina Moraitou*,
Christos Pezirkianidis**, & Anastassios Stalikas**
*Aristotle University of Thessaloniki,
**Panteion University of Social and Political Sciences

Abstract:

The present study aimed to examine the effects of the character strength of kindness on subjective wellbeing. It was conducted through an online free forum, which was constructed for the present study. The participants (N = 54) were 34 women and 20 men, aged 18-55 years old. They were divided into two groups, an experimental and a control group, matched in age and gender. Participants in the ‘counting kindness’ intervention were asked to keep track of their kind actions every day for a week and write them on the forum along with their feelings and thoughts on those actions. Participants in the control group were asked to write their daily routine also every day for a week. Participants were also asked to complete questionnaires measuring subjective wellbeing before the intervention, a month after, and two months after the intervention (follow-up measurement). The results showed that subjective wellbeing as an overall sense of wellbeing and its specific components was enhanced for participants in the kindness intervention. Possible mechanisms for the effectiveness of the intervention are discussed.

Keywords: Character strengths, Engagement, Kindness, Positive psychology, Virtues

Address: Despina Moraitou, PhD., Lab of Psychology, Section of Cognitive and Experimental Psychology, School of Psychology, Aristotle University of Thessaloniki, Thessaloniki 541 24, Greece. Tel: +30-2310-997068. Email: demorait@psy.auth.gr

Emotion knowledge and social and emotional competence: A preliminary study of preschool and first-grade Greek students

Maria S. Poulou
University of Patras, Greece

Abstract:

Even young children think about their own and others’ behaviors, including emotions. Such cognitions and emotions about self and others convey information that is crucial to social interactions and relationships. The present study aimed at exploring young children’s emotional knowledge processes, the role of gender in these processes, and their association with teacherreported early school adjustment. It also aimed at testing the validity of a model of emotional knowledge in the Greek context. Two-hundred and fifty-two preschool and first grade primary school students were interviewed with the Affect Knowledge Test (AKT). Preschool and first grade primary teachers rated children’s early school adjustment with the Social Competence and Behavior Evaluation (SCBE-30). The results highlighted the association of children’s emotion knowledge with school adjustment. A theoretical model of emotion knowledge for preschool and early primary education students is proposed.

Keywords: Emotion knowledge, Emotional competence, Social competence

Address: Maria S. Poulou, Department of Educational Science and Early Childhood Education, University of Patras, Rio, 26504, Greece. Tel.:+30-2610-969824. E-mail: mpoulou@upatras.gr

Στρατηγικές ακαδημαϊκής αυτο-υπονόμευσης κατά την εφηβεία: Η συμβολή ατομικών παραγόντων και αντιλαμβανόμενων παραγόντων πλαισίου

Γλυκερία Χατζηκυριάκου, Ελευθερία Γωνίδα, & Γρηγόρης Κιοσέογλου
Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Περίληψη:

Στόχος της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση των Στρατηγικών Ακαδημαϊκής Αυτο-υπονόμευσης (ΣΑΑΥ) κατά την εφηβεία. Μια σειρά ατομικών παραγόντων των μαθητών (ατομικών στόχων επίτευξης, πεποιθήσεων αυτο-αποτελεσματικότητας, αυτο-εκτίμησης, αναφερόμενης χρήσης στρατηγικών και προηγούμενης επίδοσης) και των αντιλήψεών τους για παράγοντες πλαισίου (στόχοι τάξης και γονέων και σχέση εκπαιδευτικού-μαθητή) εξετάστηκαν ως δυνητικοί παράγοντες πρόβλεψης των ΣΑΑΥ. Στην έρευνα συμμετείχαν 392 μαθητές και μαθήτριες Α’ και Γ’ Γυμνασίου, οι οποίοι/ες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια αυτο-αναφοράς προσαρμοσμένα για το μάθημα τωνΜαθηματικών.Ηανάλυση διαδρομών έδειξε: (α) οι πεποιθήσεις αυτο-αποτελεσματικότητας αποτελούν αρνητικό προγνωστικό παράγοντα των ΣΑΑΥ, (β) οι στόχοι μάθησης προβλέπουν αρνητικά τις ΣΑΑΥ μέσω των πεποιθήσεων αυτο-αποτελεσματικότητας και (γ) οι αντιλήψεις των μαθητών για τη σχέση τους με τον/την εκπαιδευτικό και τους στόχους των γονέων τους προς τη μάθηση λειτουργούν προστατευτικά στην εκδήλωση των ΣΑΑΥ μέσω των ατομικών τους στόχων μάθησης και των πεποιθήσεων αυτο-αποτελεσματικότητας. Τα αποτελέσματα συζητώνται σε σχέση με την τρέχουσα θεωρία και έρευνα, ενώ διατυπώνονται οι εκπαιδευτικές προεκτάσεις και οι περιορισμοί της έρευνας.

Λέξεις κλειδιά: Aκαδημαϊκή αυτο-υπονόμευση, Γονεϊκοί στόχοι, Πεποιθήσεις για τον εαυτό, Στόχοι επίτευξης, Στόχοι τάξης

Διεύθυνση: Γλυκερία Χατζηκυριάκου, Τμήμα Ψυχολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, 541 24 Θεσσαλονίκη. E-mail: kellina83@hotmail.com, gonida@psy.auth.gr, kios@psy.auth.gr

Career decision-making difficulties and decision statuses among Greek student teachers

Julie Vaiopoulou*, Ioanna Papavassiliou-Alexiou*, & Dimitrios Stamovlasis**
*University of Macedonia, Greece
**Aristotle University of Thessaloniki, Greece

Abstract:

This study examined the perceived career decision-making difficulties among Greek student teachers via the Career Decision-Making Difficulties Questionnaire (CDDQ). The Greek version of CDDQ was firstly analyzed with exploratory and confirmatory factor analysis. In a sample of student teachers majoring in humanities and social sciences (N = 780), the initially proposed structure of CDDQ was partially confirmed with seven of the ten anticipated factors present. These factors were used as independent variables in multivariate models predicting participants' overall difficulty during the career decision-making process, the degree of certainty for their choices, and their decision status. Discussion of the findings is provided.

Keywords: Career decision making, Certainty, Decision status, Difficulty in decision making

Address: JulieVaiopoulou,Department ofEducational and Social Policy,University ofMacedonia, Thessaloniki 540 60, Greece. Tel.:+30-6982173693. E-mail: jvaiopoulou@gmail.com

Aknowledgements: The authors are thankful to Georgia A. Koumoundourou, who offered the official Greek translation of the CDDQ scale. Julie Vaiopoulou wishes to express her gratitude to the Alexander S. Onassis Public Benefit Foundation for awarding scholarship and providing fund for the present research.

Συμπλεκόμενες και ασύμβατες ταυτότητες στην επιχειρηματολογία κατά της θεσμοθέτησης του συμφώνου συμβίωσης ομόφυλων ζευγαριών: «Ελληνορθοδοξία» και ομοφυλοφιλία

Ιωάννης Μίχος & Λία Φίγγου
Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Περίληψη:

Η παρούσα έρευνα επικεντρώνεται στην κατασκευή της κοινωνικής ταυτότητας της «ελληνοορθοδοξίας» και της χρήσης της ως επιχειρηματολογικού αποθέματος κατά της επέκτασης του συμφώνου συμβίωσης σε ομόφυλα ζευγάρια στο δημόσιο διάλογο. Τα δεδομένα της έρευνας αντλήθηκαν από τη δημόσια διαβούλευση που πραγματοποιήθηκε το 2015 για το νομοσχέδιο «Σύμφωνο Συμβίωσης και άλλες διατάξεις» και αναλύθηκαν με βάση τις αρχές της κριτικής κοινωνικής λογοψυχολογίας και της ρητορικής. Η ανάλυση αναδεικνύει την κατασκευή μιας συμπαγούς «ελληνορθόδοξης» ταυτότητας, στην οποία οι έννοιες του «έθνους» και της «θρησκείας» προϋποθέτουν η μία την άλλη και παράλληλα θεμελιώνουν την ετεροκανονικότητα. H ομοφυλοφιλία κατασκευάζεται ως μία ασύμβατη με την «ελληνο-ορθόδοξη» ταυτότητα «αμαρτία» και η νομική κατοχύρωση των ομόφυλων σχέσεων ως απειλή για το έθνος. Οι συγκεκριμένες κατασκευές προσανατολίζονται στη διαχείριση της κοινωνικής λογοδοσίας των σχολιαστών, ενώ συγχρόνως δύνανται να συνεισφέρουν στη διατήρηση ιεραρχικών δομών και σχέσεων εξουσίας, αποδυναμώνοντας τις διεκδικήσεις των ΛΟΑΤΚΙ+.

Λέξεις κλειδιά: Ομόφυλα ζευγάρια, Σύμφωνο συμβίωσης, Ταυτότητες

Διεύθυνση: ΙωάννηςΜίχος, Τμήμα Ψυχολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, 541 24 Θεσσαλονίκη. Τηλ.: 23140-08954. E-mail: maioanni@psy.auth.gr

Issue 2

From nostalgia through social connectedness to self-continuity: Replication and extension

Georgios Abakoumkin*, Erica G. Hepper**, Tim Wildschut***, & Constantine Sedikides***
* University of Thessaly, Greece
** University of Surrey, United Kingdom
*** University of Southampton, United Kingdom

Abstract:

Prior research, relying mostly on samples from the UK and the US, has indicated that nostalgia serves as a source of self-continuity (a sense that one’s past is interwoven with one’s present), and it does so by increasing social connectedness (a sense of belongingness and acceptance). The present research aimed to conceptually replicate and extend these findings in two experiments. Indeed, the study findings replicated those of previous research in another culture (Greece; Experiment 1), with a different control group (Experiment 1), and using an alternative nostalgia manipulation (a prototype-based technique; Experiment 2). The reported experiments established that nostalgia increases self-continuity by fostering social connectedness.

Keywords: Emotion, Nostalgia, Social connectedness, Self, Self-continuity

Address: Georgios Abakoumkin, Laboratory of Psychology, Department of Early Childhood Education, University of Thessaly, Argonafton & Filellinon, 382 21 Volos, Greece. E-mail: gabak@uth.gr

Ackonwledgement: We thank Maria Epitropou, Paraskevi Kavalari, Panayiota Metallidou, and Maria Poimenidou for assistance with materials; Anastasia Dimitriou, Anke Karl, Katie Meadmore, and Filippos Vlachos for facilitating access to participants; Daniela Wilson and Jessica Yeates for assistance with data collection; and Panayiota Metallidou and Margaret Stroebe for helpful comments.

Eλέγχοντας την υπόθεση της «ρετρογένεσης» μέσω της σύγκρισης της δομής του Αθηνά τεστ ανάμεσα σε τυπικώς αναπτυσσόμενα παιδιά και νοητικά υγιείς ηλικιωμένους: Προκαταρκτική μελέτη

Μάγδα Ντίνου* ***, Έφη Κατσαδήμα* ***, Ευγενία Σαββίδου* ***, Ευαγγελία Φουτσιτζή* ***, Χαρίλαος Ζάραγκας* ***,
Δέσποινα Μωραΐτου** ***, & Γεωργία Παπαντωνίου* ***
* Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων
** Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
*** Εργαστήριο Νευροεκφυλιστικών Νοσημάτων, Κέντρο Διεπιστημονικής Έρευνας και Καινοτομίας, Balkan Center, Buildings A & B, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Περίληψη:

Στόχος της έρευνας ήταν η σύγκριση της γενικής γνωστικής ικανότητας ανάμεσα σε παιδιά και ηλικιωμένους μέσω της διερεύνησης πιθανών διαφοροποιήσεων στη δομή μίας σύντομης εκδοχής του Αθηνά Τεστ (ΑΤ. Παρασκευόπουλος, Καλαντζή-Αζίζι, & Γιαννίτσας, 1999) στις διαφορετικές ηλικιακές υπο-ομάδες του δείγματος. Το δείγμα αποτελούνταν από τυπικώς αναπτυσσόμενους μαθητές νηπιαγωγείου (Ν = 42), και δημοτικού σχολείου (Ν= 56), και από νοητικά υγιείς νέους ηλικιωμένους (Ν = 118), και υπερήλικες (Ν = 27). Στους συμμετέχοντες χορηγήθηκαν έξι από τις 15 δοκιμασίες του ΑΤ. Η επιβεβαιωτική ανάλυση παραγόντων (ΕΑΠ) έδειξε ότι, στο σύνολο του δείγματος και στην υπο-ομάδα των ηλικιωμένων, οι έξι μετρήσιμες μεταβλητές του ΑΤ οργανώνονται σε έναν ενιαίο παράγοντα. Για τις υπο-ομάδες των υπερηλίκων και των μαθητών δημοτικού επιβεβαιώθηκε μονο-παραγοντική δομή με φορτίσεις των πέντε από τις έξι μεταβλητές. Καμία μονο-παραγοντική δομή του ΑΤ δεν επιβεβαιώθηκε για την υπο-ομάδα των νηπίων. Τα αποτελέσματα υποστηρίζουν την υπόθεση της «ρετρογένεσης», κυρίως λόγω του ευρήματος της μη ανάπτυξης ενός πλήρως οργανωμένου συνόλου γνωστικών ικανοτήτων στους μαθητές δημοτικού και της έναρξης της διαφοροποίησης της δομής των ικανοτήτων αυτών στους υπερήλικες.

Λέξεις κλειδιά: Γενική γνωστική ικανότητα, Γνωστική ανάπτυξη, Γνωστική γήρανση, Νευροψυχολογική ωριμότητα, Ρετρογένεση

Διεύθυνση: Γεωργία Παπαντωνίου, Εργαστήριο Ψυχολογίας, Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών, Σχολή Επιστημών Αγωγής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, 451 00 Ιωάννινα. Τηλ.: 26510-05889. Fax: 26510-05802. E-mail: gpapanto@uoi.gr

Epistemic emotions: Interrelationships and changes during task processing

Katerina Nerantzaki & Anastasia Efklides*
Aristotle University of Thessaloniki, Greece

Abstract:

This study focused on five epistemic emotions, namely surprise, curiosity, confusion, interest, and wonder. The aim was to investigate their change during task processing, their interrelations as well as their relations with metacognitive experiences in problem solving. Participants were 108 undergraduate students of psychology. They responded to three scenarios of varying difficulty describing learning situations. Performance on the tasks was followed by external feedback on the correctness of the response. Τhe feedback created conditions eliciting epistemic emotions. The epistemic emotions were measured at three different times during task processing. There were also two measures of metacognitive experiences. The results showed that epistemic emotions differed in the three tasks, depending on the discrepancy between the initial schema that guided performance and the feedback. Furthermore, their intensity decreased as task processing progressed. There were also interrelations of epistemic emotions between them, particularly between confusion and wonder, and between surprise and all the other emotions. Finally, there were relationships between epistemic emotions and metacognitive feelings.

Keywords: Confusion, Curiosity, Epistemic emotions, Interest, Metacognitive experiences, Surprise, Wonder

Address: Katerina Nerantzaki, Stratigou Gennadiou 28, Thessaloniki 54249, Greece. Tel.: +30-6978518341. E-mail: nerantzaki.k@gmail.com

Note: * Action editor for this manuscript was Professor Andreas Brouzos, Associate Editor of the Hellenic Journal of Psychology

Θεωρία του νου, αποκλίνουσα σκέψη και δημιουργική προσωπικότητα παιδιών ηλικίας 4 έως 6 ετών

Πλουσία Μισαηλίδη & Ευαγγελία Τσιλώνη
Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Περίληψη:

Η έρευνα εξέτασε τη σχέση ανάμεσα στη θεωρία του νου (ΘτΝ) και σε δύο δείκτες της δημιουργικότητας των παιδιών, την αποκλίνουσα σκέψη και τη δημιουργική προσωπικότητα. Στην έρευνα πήραν μέρος 75 παιδιά ηλικίας 4 έως 6 ετών (Μ.Ο. = 4.7 έτη). Τέσσερα έργα ΘτΝ, τρία έργα α´ τάξης και ένα β´ τάξης, χορηγήθηκαν για τη μέτρηση της ικανότητας των παιδιών να αποδίδουν νοητικές καταστάσεις στους άλλους. Η αποκλίνουσα σκέψη αξιολογήθηκε με το Multidimensional Stimulus Fluency Measure (MSFM, Moran, Milgram, Sawyers, & Fu, 1983) και η δημιουργική προσωπικότητα με το Teachers’ Evaluation of Students’ Creativity (TESC, Runco, 1984). Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα παιδιά που είχαν υψηλότερες επιδόσεις στα έργα ΘτΝ είχαν καλύτερες βαθμολογίες στην ευχέρεια αλλά όχι στην πρωτοτυπία στη δοκιμασία της αποκλίνουσας σκέψης. Επιπλέον, τα παιδιά που είχαν υψηλότερες επιδόσεις στα έργα ΘτΝ σημείωσαν υψηλότερες βαθμολογίες στην κλίμακα δημιουργικής προσωπικότητας. Οι περιορισμοί της έρευνας και οι μελλοντικές κατευθύνσεις στην έρευνα σε αυτό το πεδίο συζητούνται.

Λέξεις κλειδιά: Aποκλίνουσα σκέψη, Δημιουργικότητα, Δημιουργική προσωπικότητα, Ευχέρεια, Θεωρία του νου, Πρωτοτυπία

Διεύθυνση: Πλουσία Μισαηλίδη, Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, 45110 Ιωάννινα. Τηλ.: 26510-05662. E-mail: pmisaili@uoi.gr

Τhe effects of group membership and perceived humanness of victims on motives for punishment and justice decisions

Kyriaki Fousiani* & Stéphanie Demoulin**
* University of Groningen, Netherlands
** Université Catholique de Louvain-La-Neuve, Belgium

Abstract:

Information about a victim’s emotional state influences observers’ justice-providing reactions. This study (N = 124) tested people’s motives for distribution of justice depending on whether emotions with differential social value were experienced by a victim. Uniquely human (UH) emotions are highly valued compared to non-uniquely human (NUH) emotions as they differentiate humans from animals. Moreover, people attribute UH emotions more to ingroup than to outgroup members. Such a bias, however, does not occur regarding NUH emotions. During judgmental processes, motives for punishment may vary depending on whether the main goal is to punish past harm-doing (i.e., retributive motives for punishment), integrate harm-doers to the society and help them correct their behavior (i.e., restorative motives for punishment), or control harm-doer’s future behavior through deterring or incapacitative practices (i.e., utilitarian motives for punishment). In line with our hypothesis, UH, as compared to NUH negative emotions of victims, triggered observer’s utilitarian motives for punishment. Moreover, utilitarian motives were activated when ingroup victims experienced UH rather than NUH emotions. Unexpectedly, when outgroup victims experienced NUH negative emotions, utilitarian punishments were also triggered. Finally, as expected, emotions (UH as compared to NUH) and group membership (ingroup versus outgroup) of the victims had no effect on either retributive or restorative motives.

Keywords: Infrahumanization, Intergroup relations, Justice, Punishment, Retributive motives, Restorative motives, Utilitarian motives

Address: Kyriaki Fousiani, Faculty of Behavioral and Social Sciences, University of Groningen. E-mail: k.fousiani@rug.nl

Note: This research is part of a project that has received funding from the European Union's Horizon 2020 research and innovation program under the Marie Skłodowska-Curie grant agreement FP7-PEOPLE. (Grant number: 622848).

H Κλίμακα Ομοφοβίας σε ελληνικό χορευτικό πλαίσιο: Ψυχομετρικές ιδιότητες κι επιδράσεις φύλου και είδους χορού

Χρήστος Κωνσταντινίδης, Ευάγγελος Μπεμπέτσος, Φίλιππος Φιλίππου, & Ελένη Ζέτου
Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης

Περίληψη:

Σκοπός της εργασίας αυτής ήταν η προσαρμογή της Κλίμακας Ομοφοβίας σε ελληνικό χορευτικό περιβάλλον. Εξετάστηκαν οι ψυχομετρικές της ιδιότητες της κλίμακας καθώς και οι επιδράσεις του φύλου και του είδους χορού ως παραγόντων διαφοροποίησης της ομοφοβίας. Στην έρευνα συμμετείχαν 167 χορευτές και χορεύτριες του ελληνικού παραδοσιακού χορού, του κλασικού χορού και των χορών Latin. Η εσωτερική συνέπεια της κλίμακας και των υποκλιμάκων ήταν υψηλή. Η επιβεβαιωτική ανάλυση παραγόντων επιβεβαίωσε την προτεινόμενη δομή της κλίμακας. Βρέθηκε, επίσης, ότι οι άνδρες ήταν πιο ομοφοβικοί από τις γυναίκες ενώ οι χορευτές του παραδοσιακού χορού ήταν σε μεγαλύτερο βαθμό ομοφοβικοί από αυτούς των χορών Latin και του κλασικού χορού.

Λέξεις κλειδιά: Ομοσεξουαλικότητα, Ομοφοβία, Xορός

Διεύθυνση: Χρήστος Κωνσταντινίδης, Αποστόλου Σούζου 8, 691 33 Κομοτηνή. Τηλ.: 6937229077. Ε-mail: konstanc@phyed.duth.gr